Monday, 18 May 2026

Characteristics of Sri Raagam - శ్రీరాగ లక్షణములు

 ఇది 22వ మేళకర్త అయిన ఖరహరప్రియ రాగజన్యము.

ఆరోహణ సరిమపనిస.

అవరోహణ స.నిపదనిపమరిగరిస


శృతులు: షడ్జము, చతుశృతి రిషభము, సాధారణ గాంధారము, శుద్ధమధ్యమము, పంచమము, చతుశృతి దైవతము, కైశికి నిషాదము

లక్షణములు: ఔడవ వక్ర సంపూర్ణ రాగము. ఆరోహణమునకు గాంధారదైవతములు వర్జ్యములు. ఘనరాగపంచకములో ఐదవ రాగము. పూర్వ ప్రసిద్ధ మేళములలో ఒకటి. దీనిని ప్రాచీనులు మేళకర్తగా తీసుకొనిరి. అల్పదైవతమును ఉపయోగించు రాగము. అనగా, ఈ రాగములో దైవతము చాలా తక్కువగా ఉపయోగించబడును. వెంకటమఖి సంప్రదాయములో దీనిని 22వ మేళకర్తగా తీసుకొనిరి. ఉపాంగరాగము. రిషభ, గాంధార, నిషాదములు రాగచ్ఛాయాస్వరములు. మంగళకరమైన రాగము. మిట్టమధ్యాహ్నము పాడుటకు తగిన రాగము. కానీ ఎల్లవేళల పాడుటకు తగినది. రిపమనిపస.నిరి. - స.రి.నిస.పనిమప అను దాటువులు ప్రసిద్ధములు. రిగరిస - పదనిపమ అనునవి రంజక ప్రయోగములు.ఈ రాగమును మధ్యమావతి బదులుగా గానసభానంతరము పాడుట కలదు. అన్ని దోషములు పారద్రోలుటకై పాడబడును.

సంచారము: పనిసా.నిపా - మపనిపమరీ - రిగరిసా - .నిసరిమపా - మపనీ - పనిస.నిసా - నిస.రి.గ.రి.సా. - నిరి.స.నిపా - రి.స.నిస.నిపా - పదనిపమరీగరిసా

రచనలు:

వర్ణము: సామినిన్నే - ఆదితాళం - కరూర్ దేవుడు అయ్యర్

గీతము: మీనాక్షి జయ కామాక్షి - ధ్రువతాళము - పైడాల గురుమూర్తిశాస్త్రి

కృతి: శ్రీవరలక్ష్మీ నమోస్తుతే - రూపకతాళం - దీక్షితార్

పంచరత్నకీర్తన: ఎందరో మహానుభావులు - ఆదితాళం - త్యాగరాజు

No comments:

Post a Comment